BỆNH VIỆN QUÂN Y 121 CẤP CỨU THÀNH CÔNG TRƯỜNG HỢP RẮN HỔ BƯỚM BIẾN CHỨNG NGUY HIỂM

Khoảng 16h ngày 08/03/2026 , bệnh nhân B.V.T quê tỉnh An Giang, đang đi làm vườn thì bị rắn kích thước lớn cắn vào cẳng chân (P). Gia đình cho đắp thuốc lá dân gian nhưng vết thương sưng nề nặng hơn, người bệnh được đưa đến Bệnh viện Quân y 121 lúc 23h30 ngày 08/03 vào khoa Hồi sức trong tình trạng vết cắn rỉ máu liên tục, sưng nề lan rộng kèm theo nhiều mảng xuất huyết, vết bỏng huyết thanh rải rác toàn bộ chân (P). Qua hình ảnh gia đình cung cấp kèm theo mô tả của người bệnh gợi ý đến loài rắn hổ bướm nặng gần 2kg. Các xét nghiệm kiểm tra chức năng đông cầm máu trả kết quả mẫu không đông toàn bộ.

Quá trình điều trị trong nhiều ngày tiếp theo, người bệnh được chỉ định sử dụng 21 lọ huyết thanh kháng nọc rắn , lọc máu hấp phụ, bù chế phẩm máu với số lượng lớn, chăm sóc vết thương tích cực. Sau hơn 2 tuần điều trị , toàn bộ chỉ số đông cầm máu trở về giới hạn bình thường, bệnh nhân hồi phục tốt trong sự phấn khởi của gia đình

Thông tin thêm về rắn hổ bướm

Rắn hổ bướm (tên khoa học Rắn lục Russell) là loài rắn độc phổ biến tại Việt Nam

Đặc điểm nhận dạng: dạng dài, mập, được phủ một lớp vảy gờ có màu nâu hoặc nâu xám, đôi khi hơi ngả sang màu da cam, có ba dải hoa văn màu nâu sẫm hoặc nâu đen chạy dọc cơ thể, bắt đầu từ phần cổ đến tận phần chóp đuôi, gồm một dải hoa văn hình mắt xích chạy dọc sống lưng và hai dải hoa văn gồm các đốm hình elip chạy dọc 2 bên sườn giống như cánh bướm.

Phân bố: Toàn lãnh thổ Việt Nam, từ đồng bằng, trung du đến miền núi. Đặc biệt tại vùng ĐBSCL phân bố nhiều ở An Giang

Triệu chứng:

Cảm giác đau tại vị trí vết cắn, sưng nề ở chi

Vết bóng nước thường gặp tại vị trí vết cắn, phát triển dọc theo chi bị ảnh hưởng trong trường hợp nghiêm trọng. Hoại tử lan rộng thường ở bề ngoài và giới hạn ở các cơ gần vết cắn

Rối loạn đông máu nặng kéo dài biểu hiện xuất huyết nhiều vị trí từ tại chỗ đến toàn thân trong vòng 20 phút sau khi vết cắn, thường gặp tại nướu rang, nước tiểu,…

Nôn ói và sưng mặt xảy ra trong khoảng một phần ba tổng số trường hợp.

Suy thận cũng xảy ra ở khoảng 25–30 % nếu không được điều trị.

Đông máu nội mạch lan tỏa nghiêm trọng cũng có thể xảy ra ở những bệnh nhân nặng.

Tiếp cận và điều trị sớm với huyết thanh kháng nọc rắn có thể ngăn ngừa và giảm đáng kể nguy cơ phát triển các biến chứng nghiêm trọng có thể dẫn đến tử vong

Hướng dẫn sơ cứu ban đầu khi bị rắn độc cắn:

Trấn an và giảm lo lắng cho bệnh nhân.

Rửa sạch vết thương bằng nước sạch dưới vòi nước chảy

Cởi bỏ đồ trang sức ở chi bị cắn để tránh chèn ép khi sưng nề.

Băng ép từ vị trí bị cắn trở lên gốc chi (băng ép tĩnh mạch), không garô động mạch.

Không để bệnh nhân tự đi lại. Bất động chi bị cắn bằng nẹp.

Không chích rạch, hút nọc tại vết cắn.

Chuyển nạn nhân đến bệnh viện càng sớm càng tốt, không nên mất thời gian tìm thầy lang hay thuốc lá.

Không nên cố bắt rắn. Thay vào đó nên ghi nhớ màu sắc, hình dạng, phương thức tấn công hoặc chụp ảnh con rắn từ khoảng cách an toàn để giúp việc nhận dạng được dễ dàng hơn

Phòng ngừa chung :

Tránh bắt rắn

Mang ủng, quần dày và găng tay nếu tới những nơi có thể có rắn.

Nếu thấy rắn trong tự nhiên, hãy để rắn tự đi chứ không nên chọc phá hay bắt rắn

Tránh tới những nơi có thể có rắn như những khu vực có cỏ cao, bụi cây um tùm hoặc nhiều đá.